اخلاق ديجيتال و حريم خصوصي
|
۳۰/۱۰/۱۴۰۳
|
اخلاق ديجيتال و حریم خصوصی
همواره سه پرسش اساسی در زندگي انسان مطرح است :" با چالش های نوین فضای اطلاعاتی و شبکه ها چه رفتاری داشته باشیم؟ در مقابل کشمکش ها و منازعات چگونه عمل کنیم؟ رفتار مسئولانه مان در قبال اینترنت چیست؟"
در چارچوب پیشبرد مسئولیت امور در ارتباط با فناوری اطلاعات، این قبیل پرسش ها به شکل فزایندهای نقش مهم و برجستهای ایفا می نمایند. مطالبه در مواجهه با چنین معیارها و رفتارهایی در همه سطوح زندگی اجتماعی همه جانبه و فراگیر است. آموزش و اخلاق فناوری اطلاعات از منظر و جهات گوناگون با چنین مسائلی مرتبط است. با توجه به دسترسی همگانی و عمومی و به لحاظ قابلیت نظارت دشوار و پیچیده در اینترنت، معیارهای اخلاقی صرفا در حد محدودي قابل اجرا و تاثیرگذار است. به همین منظور لازم است به صورت دقیق و جزئی تری مورد بحث و بررسی قرار گیرد که چه توافقاتی باید بین کاربران اینترنت وجود داشته باشد؟ جهت دهی و سمت و سوی آن در بین دانش پذیران نوجوان و جوان چگونه باشد و چه معیارهایی باید در مورد این قوانین نوین در اینترنت مورداستناد قرار گیرد؟
به طور کلی معیارها و ارزش های اخلاقی از همزیستی انسان ها ریشه گرفته و در فرایند اقدام نیز به صورت مکرر مورد بررسی قرار می گیرند. تحولات ناشی ازفناوری نوین حوزههای مختلفی را تحت تاثیر خود قرارداده است. دربررسی پیامدهای اخلاقی فناوری اطلاعات نیزحوزه علمی جدیدی ظهورکرده است که به آن "اخلاق دیجیتال" گفته میشود. دردوره کنونی به واسطه اینترنت ورسانه های اجتماعی، مرزها و محدودیتهای دسترسی به اطلاعات نیزمفهوم خود را ازدست داده است.
هرفرد، نهاد وسازمان امکان ورود و دسترسی به تجارت جهانی راپیدا نموده و می تواند ازمنافع و مزایای حاصل ازآموزش های مجازی، دورکاری و سایر مواردآن بهرهمندشود و درمباحث مربوط به موضوعات اجتماعی، سیاسی و...حضور فعال داشته تا بتواند درمورد ارزشها وچشماندازهای فردی واجتماعی آن نیزاظهارنظرنماید. همزمان با کاهش فزاینده هزینههای فناوری اطلاعات و ارتباطات، انقلاب اطلاعات میتواندکشورهای جهان را با سرعتی بیش ازآنچه امروزه مردم باور دارند، تحت تاثیرخود قرار دهد.
بنابراین لازم وضروری است تاشهروندان، سیاستگزاران، استادان، اندیشمندان اجتماعی، متخصصان رایانه وکاربران همه افرادجامعه خواهان آگاهی بیشتری درخصوص پیامدهای اجتماعی واخلاقی ناشی ازاخلاق دیجیتال و نقش آن درفناوری اطلاعات و ارتباطات داشته باشند.
فناوری اطلاعات وارتباطات، تغییرات فراوانی درزندگی روزمره ایجادکرده است. مباحث بسیاری درمورد تعریف وسطوح فناوری واخلاق دیجیتال وجود دارند. بی تردید، یکی ازمهمترین وابتدایی ترین مضامینی که درفلسفه فناوری واخلاق موردتوجه است، تعریف فناوری واخلاق است. به همین جهت، اگر می خواهیم بدانیم فناوری یا اخلاق دیجیتال چیست، باید به سراغ زبان ها و فرهنگ های مختلف برویم و بررسی کنیم که دراین زبانها و فرهنگ ها این مفاهیم چه کاربردی دارند و چگونه مورد استفاده قرار می گیرند. ابزارهای زیادی درجهان قدیم برای ساماندهی زندگی فردی و اجتماعی به کار می رفتند، اما این مطالب گستردگی وپیشرفت وعمومیت فناوری های جدید را ندارند. به همین منظور بررسی و تطبیق فرهنگ های جدید و استفاده از آن در بررسی عمیق تر وگسترده تردر عصر کنونی مسئله های لازم و اجتناب ناپذیر است.
دراین اثرسعی شده به دغدغههای اخلاقی ناشی ازفناوری جدید و اخلاق در عصر دیجیتال پرداخته شود.
فناوری اطلاعات و ارتباطات برارزش های اخلاقی و روابط سنتی انسان و شخصیت وی چه تأثیر یا تأثیراتی دارد؟
جهان فناوری زده چگونه فرهنگ ها و جوامع را ازخود متأثر کرده و روابط طبقات اجتماعی را تحت تأثیرقرار خودقرار داده است؟
در عصر فناوری اطلاعات و دیجیتال ارزش های اخلاقی دربه وجودآمدن وتوسعه فناوری های جدید چه نقشی ایفا کرده اند؟
آیا ارتباط بین اخلاق دیجیتال و فناوری موجب شناخت بیشترفرهنگها، جوامع و افراد از هم می شود؟
آیا این موارد درفرایند ارزشهای مشترک جهانی، یکپارچه سازی فرهنگ ها وجوامع در ایجاد دهکده جهانی می تواند مثمرثمر باشد؟
آیا میتواند منجربه وضع قوانین لازم حقوقی و اخلاقی نوین درسطح ملی و بینالمللی گردد؟
آیا تبعات اخلاقی آن تعمیم پذیر و قابل نظارت و مدیریت است؟
تدوین و ترجمه :
#علی نورزاد